ไตรลักษณ์และปฏิจจสมุปบาท

ไตรลักษณ์ ช่วยเราให้มองเห็นโลกและชีวิตตามความเป็นจริงไม่หลงงมงายอยู่กับความลวงของสิ่งปรากฏภายนอกอันเป็นมายาแห่งโลก ความยึดมั่นในตัวตนอย่างมืดบอดซึ่งเป็นรากเหง้าแห่งความชั่วช้าเลวทรามนั้น จะถูกกร่อนรากให้คอดกิ่วไปทีละน้อย เมื่อมาพิจารณาไตรลักษณ์ด้วยปัญญาอันชอบ เป็นทางลัดไปสู่ความบริสุทธิ์แห่งดวงจิตที่เคยหมักหมมมานาน

ปฏิจจสมุปบาท เป็นศูนย์กลางแห่งคำสอนอันถูกต้องทั้งหลายช่วยให้เรามองเห็นโลกและชีวิตในฐานะเป็นสิ่งอาศัยกัน เกิดขึ้นชั่วคราวตามเหตุปัจจัย และจะดับไปเมื่อสิ้นเหตุปัจจัย ช่วยให้เรามองเห็นเรือนคือโครงสร้างแห่งชีวิตทั้งหลัง พร้อมทั้งเครื่องประกอบอันให้สำเร็จเป็นเรือน ไม่ใช่เห็นเพียงผิวเผินเท่านั้น เป็นมงกุฎเพชรแห่งความรู้และความเข้าใจอันถูกต้องเกี่ยวกับปัญหาชีวิตอันลึกซึ้งละเอียดอ่อน ถึงกับได้รับการยกย่องจากพระบรมศาสดาว่า “ผู้ใดเห็นปฏิจจสมุปบาท ผู้นั้นชื่อว่าเห็นธรรม” มีความหมายเท่ากับธรรมทั้งหมดของพระองค์