เมธีตะวันออก นักปราชญ์คนสำคัญของจีน / เสถียร โพธินันทะ

รางวัล”หนังสือดี”ขององค์การศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติยูเนสโก) พ.ศ.2508

ในช่วงยุคจิ๋นซีฮ่องเต้ ได้มีขุนนางกราบทูลยุยง

ให้กำจัดกวาดล้างพวกปัญญาชนและเผาทำลายตำรา

สำคัญทิ้งไปมากมาย คงไว้เพียงตำราประเภทเกษตรกรรม

ตำราแพทย์ ตำราโหราศาสตร์เท่านั้น การที่กระทำเช่นนี้

เพราะต้องการจำกัดให้พลเมืองปฏิบัติตามและมีความ

คิดเห็นเป็นอันหนึ่งอันเดียวกับผู้ปกครองรัฐ เหตุการณ์

ครั้งนั้นทำให้ยุคทองแห่งเมอีจีนถึงกาลอวสานลง

เพราะจิ๋นซีฮ่องเต้ปกครองพลเมืองอย่างทารุณ

โหดเหี้ยม บ้านเมืองจึงเกิดกบฏ เหล่าขุนพลหมายชิงอำนาจ

และฉวยผลประโยชน์ มีขุนพลผู้หนึ่ง นามว่าเล่าปัง รวบรวม

ผู้คนทำการปราบจลาจลชนะขุนพลอื่นๆ จนสำเร็จ ได้

ปราบดาภิเษกตนเองขึ้นเป็นกษัตริย์พระนามว่า พระเจ้า

ฮั่นเกาโจ๊ว (ฮั่นเกาจู่) ตั้งราชวงศ์ฮั่นขึ้นสืบสันติวงศ์มา

ถึงพระเจ้าฮั่นบูตี๋ ในยุคนี้ได้มีราชบัณฑิตผู้หนึ่งกราบ

บังคมทูลแนะนำให้อบรมสั่งสอนประชาชนด้วยคำสอน

ของขงจื๊อเพียงลัทธิเดียว ทำให้ลัทธิอื่น ๆ ที่ไม่ได้รับการ

สนับสนุนเสื่อมสูญไป คงเหลือแต่วรรณกรรมทิ้งไว้ให้

คนรุ่นหลังได้ศึกษา หากแต่ลัทธิปรัชญาของท่านเหลาจื๊อ

และจังจื้อไม่ดับสูญ ยังคงมีอิทธิพลแฝงอยู่ในลัทธิขงจื้อ

ส่วนหนึ่ง อีกส่วนหนึ่งกลายเป็นหลักปรัชญาของเต๋า

ซึ่งมีผู้คนมากมายสนใจศึกษาจวบจนกระทั่งปัจจุบันนี้

หนังสือเรื่อง “เมธีตะวันออก” นี้ ผู้เขียนได้รวบรวม

ประวัติ ปรัชญา ความคิดเกี่ยวการดำเนินชีวิต ทัศนคติ

ทางการเมือง ของนักปราชญ์จีนคนสำคัญ ๆไว้ในเล่มเดียว

ทำให้สะดวกไม่ต้องเสียเวลาศึกษาค้นคว้าจากหนังสือ

หลาย ๆ เล่ม