ประวัติศาสตร์จีนร่วมสมัย (ฉบับไม่เซ็นเซอร์)
Sparks: China’s Underground Historians and their Battle for the Future
เอียน จอห์นสัน (Ian Johnson) เขียน
ณัฏฐณิชา ภู่คล้าย แปล
สำนักพิมพ์สำนักนิสิตสามย่าน
พิมพ์ครั้งแรก: กันยายน 2568
.
นี่คือภาพรวมอันยิ่งใหญ่ของหนึ่งในการต่อสู้ที่สำคัญที่สุดของมนุษยชาติ: การต่อสู้ของความทรงจำกับความหลงลืม
หนังสือเล่มนี้เปิดโปงการที่พรรคคอมมิวนิสต์จีนใช้ “ประวัติศาสตร์” เป็นเครื่องมือค้ำจุนอำนาจ พร้อมติดตามการต่อสู้ของเครือข่ายนักประวัติศาสตร์ใต้ดินที่พยายามรื้อฟื้นความจริงจากเหตุการณ์ต้องห้าม ตั้งแต่ความรุนแรงยุคปฏิรูปที่ดิน ทุพภิกขภัยและค่ายแรงงานสมัยเหมา การปราบปรามนักศึกษา ความขัดแย้งในทิเบต–ซินเจียง จนถึงวิกฤตโควิดในอู่ฮั่น โดยเผยบทบาทของบุคคลสำคัญอย่าง Ai Xiaoming และ Jiang Xue รวมถึงกลยุทธ์ใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อหลบเลี่ยงการเซ็นเซอร์ ถ่ายทอด “ประวัติศาสตร์รากหญ้า” ผ่านโครงสร้างสามมิติ—อดีต ปัจจุบัน และอนาคตที่ชวนตั้งคำถามต่อทิศทางของจีนและอำนาจรัฐในยุคใหม่
.
เปิดเผยประวัติศาสตร์ต้องห้าม: หนังสือเล่มนี้เล่าเรื่องราวของหายนะและโศกนาฏกรรมที่ไม่เคยถูกเซ็นเซอร์และถูกรัฐบาลพรรคคอมมิวนิสต์พยายามทำให้เลือนหายไป ครอบคลุมเหตุการณ์ตั้งแต่
-การฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ ในช่วงแรกของการปฏิรูปที่ดิน
-ภาวะทุพภิกขภัยครั้งใหญ่ และค่ายแรงงานในยุคเหมา
-การปราบปรามนักศึกษา
-ความขัดแย้งทางชาติพันธุ์ ในทิเบตและซินเจียง
-วิกฤตไวรัสโคโรนา ในอู่ฮั่นช่วงปี 2020-2022
.
พบกับชีวิตและผลงานอันกล้าหาญของกลุ่มผู้สร้างประวัติศาสตร์ทางเลือกเหล่านี้ รวมถึงนักทำหนังสารคดี อ้าย เสี่ยวหมิง (Ai Xiaoming) นักข่าว เจียง เสวี่ย (Jiang Xue) ผู้ค้นคว้าเรื่องราวของนิตยสาร “สปาร์ก” (Spark) (นิตยสารใต้ดินที่ตีพิมพ์ในช่วงทุพภิกขภัยครั้งใหญ่) และนักประวัติศาสตร์คนอื่นๆ
.
เนื้อหาถูกแบ่งออกเป็น 3 ส่วน ตามมิติของเวลา
1.อดีต (ช่วงก่อตั้งพรรคคอมมิวนิสต์)
2.ปัจจุบัน (ช่วงศตวรรษแรกภายใต้การปกครองของสี จิ้นผิง) และ
3.อนาคต (แนวโน้มและความเป็นไปได้ในการเปลี่ยนทิศทางของประเทศ)
.
สารบัญ
I
อดีต
1.บทนำ: ภูมิทัศน์แห่งความทรงจำ
–ความทรงจำ: ระเบียงเหอซี
2.คู
–ความทรงจำ: ประจัญกำแพง
3. การเสียสละ
–ความทรงจำ: แผ่นไม้ไผ่
4.สปาร์ก
–ความทรงจำ: กัดกร่อน
5.ประวัติศาสตร์คืออาวุธ
–ความทรงจำ: ตะวันแดงไต่ฟ้า
6.ปกรณัมประวัติศาสตร์
–ความทรงจำ: พิพิธภัณฑ์แห่งชาติจีน
II
ปัจจุบัน
7.ขีดจำกัดการหลงลืม
–ความทรงจำ: คฤหาสน์ของเจ้าของที่
8.นครสาปสูญ
–ความทรงจำ: หิมะมาเยี่ยม
9.ทางผ่าน
–ความทรงจำ: สายเลือด
10.ระสึกถึง
–ความทรงจำ: หลิวคาเฟ่
11.วางมีดสังหารลงเสียเถิด
— ความทรงจำ: บันทึกภาพหมู่บ้านน้อยใหญ่ในจีน
III
อนาคต
12.ไวรัส
–ความทรงจำ: ฝังศพอย่างง่าย
13.จักรวรรดิ
–ความทรงจำ: โกดังอันตรธาน
14.ดินแดนนักพรต
15.บทสรุป: หัดเดินใต้พื้นดิน
ภาคผนวก:
สำรวจประวัติศาสตร์ใต้ดินจีน
บรรณานุกรม
คำบรรยายภาพประกอบ
.
เกี่ยวกับผู้เขียน
เอียน จอห์นสัน (lan Johnson) คือนักเขียนรางวัลพูลิตเซอร์ (Pulitzer) ผู้ใช้ชีวิตช่วงผู้ใหญ่ส่วนมากของเขาในประเทศจีน ในฐานะผู้สื่อข่าวให้กับสำนักข่าว เดอะนิวยอร์กไทม์ส, เดอะนิวยอร์กรีวิวอฟบุ๊คส์, และวารสาร เดอะวอล์ลสตรีท เอียน จอห์นสันเขียนหนังสือมาแล้วหลายเรื่อง เน้นความสนใจไปที่การเผชิญหน้ากันของการเมืองและสังคมพลเมือง ไม่ว่าจะเป็น จิตวิณญาณแห่งเมืองจีน:การกลับมาของศาสนาหลังยุคเหมา (The Souls of China: The Return of Religion After Mao), และ หญ้าป่า: สามเรื่องราวการเปลี่ยนแปลงในเมืองจีนสมัยใหม่ (Wild Grass: Three Stories of Change in Modern China)
























