บันทึกเรื่องความรู้ต่าง ๆ”
เป็นจดหมายตอบโต้กันระหว่างสมเด็จเจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ กับพระยาอนุมานราชธน ในด้านต่าง ๆ ทั้งประวัติศาสตร์ ภาษา วัฒนธรรม ดนตรี และประเพณี อย่างน่าสนใจ เช่น ระหว่าง พ.ศ. กับ พุทธศักราช เราควรเลือกใช้คำใด เป็นต้น
.
ส. ศิวรักษ์ เคยปรารภว่า “ในปี พ.ศ.๒๕๐๖ ข้าพเจ้าจัดพิมพ์ชุด “บันทึกเรื่องความรู้ต่างๆ” จำนวน ๕ เล่ม อันเป็นการรวบรวมจดหมายตอบโต้ระหว่างสมเด็จเจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ กับพระยาอนุมานราชธน หนังสือชุดดังกล่าวได้รับการตีพิมพ์ซ้ำถึง ๓ ครั้งแล้ว
“แล้วข้าพเจ้าขอกล่าวย้ำเตือนว่า ชาวไทยคนใดที่ไม่เคยอ่านหนังสือชุดนี้ ย่อมไม่สมควรเอ่ยอ้างว่าตนเข้าใจวัฒนธรรมสยามอย่างถ่องแท้” (จาก ด้านใน ส. ศิวรักษ์, หน้า ๑๒๒-๑๒๓)
และกล่าวย้ำว่า “แม้จนบัดนี้แล้ว ข้าพเจ้าก็ยังถือว่า ถ้าคนไทยไม่ได้อ่านหนังสือชุดนี้ ซึ่งมี ๕ เล่ม ก็เท่ากับว่าเสียชาติเกิด และฝรั่งนักไทยวิทยาทั้งหลาย ถ้าเข้าไม่ถึงหนังสือทั้ง ๕ เล่มนี้ ความรู้ในทางไทยสยามของเขา ยังห่างไกลไปจากเนื้อหาสาระนัก” (จาก กล้าๆ กลัวๆ ชนชั้นปกครองกับงานฉลอง ๑๐๐ ปี ปรีดี พนมยงค์, หน้า ๗๔)
























