บาร์เทิลบี (Bartleby, The Scrivener)

“บาร์เทิลบี” ป็นเรื่องสั้นขนาดยาวของ “เฮอร์แมน เมลวิลล์” นักเขียนอเมริกันผู้สร้างตำนานแห่งวาฬยักษ์นาม “โมบี ดิค” เสียงเล่าในเรื่องบาร์เทิลบีเป็นของเอกพจน์บุรุษที่หนึ่ง ในฉบับภาษาไทยใช้ว่า “ข้าพเจ้า” เขาประกอบอาชีพทนายความอยู่ในมหานครนิวยอร์ก ย่านวอลล์สตรีท เขาเชื่อมั่นว่าความง่ายคือวิถีชีวิตที่ดีที่สุด “The Easiest Way of Life is the Best” เขาจึงเป็นทนายความผู้ไม่เคยว่าความ (เพื่อหลีกเลี่ยงปัญหา) แต่ทำมาหากินโดยรับทำเอกสารสัญญาต่าง ๆ มีลูกจ้างสามคน เขาเป็นนายจ้างที่ดี ธุรกิจของเขาเจริญรุ่งเรือง งานล้นมือ เป็นเหตุให้ต้องประกาศหาผู้ช่วยให้มารับหน้าที่คัดลอกเอกสาร ผู้ที่สมัครเข้ามารับหน้าที่นี้คือ “บาร์เทิลบี” ชายหนุ่มผอมซีด เงียบขรึม ไม่สนทนาวิสาสะกับใคร วัน ๆ เอาแต่คัดลอกเอกสารตั้งแต่เช้าจนเย็น ไม่เคยออกจากออฟฟิศ กินคุกกี้รสขิงซึ่งเด็กในที่ทำงานซื้อมาให้เป็นอาหารประทังชีวิต เวลาว่างไม่เคยอ่านหนังสือ เอาแต่ยืนมองกำแพงตึก..